ศูนย์วิจัยพอลิเมอร์

มุ่งพัฒนาองค์ความรู้พอลิเมอร์เชิงลึก เชื่อมโยงงานวิจัยสู่ภาคอุตสาหกรรม

กลุ่มวิจัยมีความเชี่ยวชาญโดดเด่นในด้าน พอลิเมอร์หลอมเหลว-รีโอโลยี (melt rheology & viscoelasticity), การประมวลผลและการจำลอง (polymer processing & simulation), และ ชีวิคอมโพสิท/นาโนคอมโพสิท โดยเฉพาะการดัดแปลงเส้นใยธรรมชาติ, PLA, และการเติมนาโนฟิลเลอร์ (เช่น organoclay) เพื่อปรับสมบัติทางกล ความร้อน และโครงสร้างภายใน

1. พัฒนาศูนย์วิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีพอลิเมอร์ให้เป็นศูนย์วิจัยเฉพาะทางที่มีศักยภาพระดับนานาชาติ พร้อมด้วยโครงสร้างองค์กร บุคลากร ห้องปฏิบัติการ และเทคโนโลยีขั้นสูง เช่น คอมพิวเตอร์สมรรถนะสูงและระบบทดสอบมาตรฐานสากล 2. เสริมสร้างความเข้มแข็งของกลุ่มวิจัยให้สามารถผลิตผลงานวิชาการคุณภาพสูง ทั้งในระดับชาติและนานาชาติอย่างต่อเนื่อง 3. เป็นศูนย์กลางบ่มเพาะนักวิจัยรุ่นใหม่ โดยส่งเสริมให้มีนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาทำวิทยานิพนธ์ด้านพอลิเมอร์อย่างต่อเนื่อง 4. ส่งเสริมความร่วมมือระหว่างสถาบันการศึกษาและภาคอุตสาหกรรม เพื่อพัฒนางานวิจัยที่ตอบโจทย์ปัญหาเชิงปฏิบัติและสร้างผลลัพธ์เชิงพาณิชย์ 5. เป็นแหล่งรวบรวมและบริหารจัดการเครื่องมือวิจัยและอุปกรณ์ทดสอบสมบัติของพอลิเมอร์อย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมให้บริการแก่นักวิจัยและภาคอุตสาหกรรมภายนอก

9.1 โครงสร้างการบริหารจัดการ (Organization Structure) เพื่อให้ศูนย์วิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีพอลิเมอร์ดำเนินงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ บรรลุเป้าหมาย และเติบโตอย่างยั่งยืน จึงได้กำหนดโครงสร้างการบริหารจัดการดังแสดงในภาพที่ 3 รูปที่ 3 โครงสร้างการบริหารงานของศูนย์วิจัยพอลิเมอร์ การบริหารงานอยู่ภายใต้ คณะกรรมการบริหารศูนย์วิจัยฯ โดยมี ผู้อำนวยการสำนักวิจัยวิทยาศาสต์และเทคโนโลยี (STRI) เป็นประธาน มีหัวหน้าศูนย์วิจัยฯ เป็นผู้ดูแลและควบคุมทิศทางของศูนย์วิจัย และมีคณะนักวิจัยทุกท่านเป็นกรรมการร่วม พร้อมแต่งตั้ง เลขานุการคณะกรรมการ เพื่ออำนวยความสะดวกด้านเอกสารและการดำเนินงาน ทั้งนี้ คณะกรรมการจะทบทวนทิศทางและแผนกลยุทธ์ของศูนย์วิจัยทุก 2 ปี เพื่อให้สอดคล้องกับความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์และความต้องการของประเทศ หัวหน้าศูนย์วิจัยฯ: กำกับ ดูแล และประสานงานทั้งภายในและภายนอกสถาบัน เพื่อให้เกิดความร่วมมืออย่างเป็นระบบ คณะที่ปรึกษา : ให้คำแนะนำเชิงกลยุทธ์และสนับสนุนทิศทางการวิจัยให้สอดคล้องกับแนวโน้มเทคโนโลยีสมัยใหม่ คณะนักวิจัย : ประกอบด้วยคณาจารย์และนักวิจัยอิสระทั้งภายในและภายนอกสถาบัน แต่ละกลุ่มมีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน และดำเนินงานวิจัยอย่างน้อย 3–10 โครงการ โดยมีนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาร่วมทำวิจัย วิศวกรและเจ้าหน้าที่เทคนิค : ดูแลเครื่องมือวิจัย จัดการฝึกอบรมการใช้งาน และให้คำปรึกษาเชิงเทคนิคแก่ผู้ใช้งาน เจ้าหน้าที่บริหารและการเงิน : ดูแลเอกสารทางการเงิน การเบิกจ่ายทุนวิจัย และการจัดการทะเบียนเครื่องมือและห้องปฏิบัติการ ภายใต้ศูนย์วิจัยฯ จะมีแนวทางทำงานวิจัยในแต่ละกลุ่มงาน (Research Group) มีหัวหน้ากลุ่มหรือ หัวหน้าโครงการวิจัยย่อย (Principal Investigator) รับผิดชอบบริหารจัดการงานวิจัย การจัดหาทุน และผลลัพธ์ของโครงการ โดยมีแหล่งทุนสนับสนุนจากทั้ง ภาครัฐและเอกชน ครอบคลุมงานวิจัยพื้นฐานและงานวิจัยประยุกต์ 9.2 แนวทางและกลุ่มงานวิจัย (Research Focus and Strategy) ศูนย์วิจัยฯ มุ่งเน้นการดำเนินงานวิจัยให้สอดคล้องกับความต้องการของประเทศในด้านอุตสาหกรรม การเกษตร และเทคโนโลยีสมัยใหม่ ควบคู่กับการสร้างนวัตกรรมที่มีศักยภาพต่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน โดยแบ่งงานวิจัยออกเป็น 5 กลุ่มหลักๆ ดังนี้ 9.2.1 งานเทคโนโลยีการแปรรูปพอลิเมอร์ (Polymer Processing Research) มุ่งเน้นการออกแบบ วิเคราะห์ และพัฒนาเทคโนโลยีการแปรรูปพอลิเมอร์ เช่น กระบวนการอัดรีด (Extrusion) และ การฉีดขึ้นรูป (Injection Molding) รวมถึงการจำลองกระบวนการด้วยคอมพิวเตอร์ งานวิจัยครอบคลุม • การศึกษาพฤติกรรมการไหลและรีโอโลยีของพอลิเมอร์หลอม • การปรับค่าพารามิเตอร์เพื่อเพิ่มคุณภาพผลิตภัณฑ์และลดพลังงาน • การพัฒนาเทคนิคใหม่ เช่น การอัดรีดนาโนคอมโพสิต การรีไซเคิล และการอัดรีดเชิงปฏิกิริยา กลุ่มนี้ยังร่วมมือกับภาคอุตสาหกรรมเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้และแก้ไขปัญหากระบวนการจริง 9.2.2 งานวิจัยและเทคโนโลยีแม่พิมพ์พลาสติก (Plastic Molds Technology Research and Development) มุ่งยกระดับความสามารถด้านการออกแบบและการผลิตแม่พิมพ์ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของอุตสาหกรรมพลาสติก งานวิจัยประกอบด้วย • การใช้ระบบ CAD/CAM/CAE เพื่อออกแบบและจำลองการทำงานของแม่พิมพ์ • การใช้เทคโนโลยี High-Speed Milling เพื่อเพิ่มความแม่นยำและลดต้นทุน • การถ่ายทอดเทคโนโลยีให้กับ SMEs เพื่อพึ่งพาตนเองและลดการนำเข้า ศูนย์นี้มีบทบาทเป็นแหล่งนวัตกรรมและสนับสนุนอุตสาหกรรมแม่พิมพ์ระดับประเทศ 9.2.3 งานวิจัยวัสดุผสมพอลิเมอร์ (Polymer Composite Research) ศึกษาวัสดุคอมโพสิตที่ใช้พอลิเมอร์เป็นวัสดุพื้นฐาน สำหรับงานโครงสร้างและอุตสาหกรรม เช่น ยานยนต์ เครื่องมือ และอุปกรณ์ทางทะเล โดยเน้น • การวิเคราะห์สมบัติเชิงกลและกลไกความเสียหาย • การจำลองด้วยวิธีไฟไนต์เอลิเมนต์ (Finite Element Analysis) การพัฒนากระบวนการผลิต เช่น RTM, Injection Molding, และ Hand Lay-up เป้าหมายคือการสร้างวัสดุทดแทนการนำเข้าและยกระดับอุตสาหกรรมในประเทศ 9.2.4 งานวิจัยพอลิเมอร์จากทรัพยากรหมุนเวียน (Polymers from renewable resources) มุ่งพัฒนาพอลิเมอร์ชีวภาพและย่อยสลายได้จากวัสดุธรรมชาติ เช่น แป้ง เซลลูโลส ยางพารา และน้ำมันพืช โดยดำเนินการ • การดัดแปลงและผสมวัสดุชีวภาพ • การวิเคราะห์สมบัติโดยใช้เทคนิคขั้นสูง เช่น FT-IR, XRD, DSC/TGA, SEM, และ DMA • การพัฒนาวัสดุชีวภาพสำหรับบรรจุภัณฑ์ สิ่งทอ และชิ้นส่วนยานยนต์ พร้อมร่วมมือกับภาคอุตสาหกรรมเพื่อสร้างมาตรฐานและนำผลงานไปใช้จริงในเชิงพาณิชย์ 9.2.5 งานวิจัยวิจัยพอลิเมอร์ขั้นสูงสำหรับงานอิเล็กทรอนิกส์ (Advanced Polymers Research for Electronics ) เน้นการพัฒนา พอลิเมอร์นำไฟฟ้า (Conducting Polymers) และ วัสดุอิเล็กทรอนิกส์อินทรีย์ (Organic Electronics) สำหรับอุปกรณ์รุ่นใหม่ เช่น OLED, เซลล์แสงอาทิตย์ และไบโอเซนเซอร์ งานวิจัยครอบคลุม • การสังเคราะห์และดัดแปลงพอลิเมอร์เพื่อเพิ่มสมบัติทางไฟฟ้าและโครงสร้าง • การทดสอบสมบัติทางไฟฟ้าและโครงสร้างระดับนาโน • การพัฒนาอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่มีน้ำหนักเบา ยืดหยุ่น และต้นทุนต่ำ กลุ่มนี้เชื่อมโยงองค์ความรู้ระหว่างเคมีพอลิเมอร์และวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อสร้างนวัตกรรมวัสดุอัจฉริยะในอนาคต 9.3 การเรียนการสอนและการพัฒนานักวิจัย (Education, Training, and Researcher Development) ศูนย์วิจัยฯ มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ โดยเปิดสอนรายวิชาระดับบัณฑิตศึกษาและหลักสูตรอบรมเฉพาะทาง เช่น • การแปรรูปพอลิเมอร์และโลหะ • รีโอโลยีและการจำลองเชิงตัวเลข (FEM, CFD) • การวิเคราะห์โครงสร้างและสมบัติวัสดุ • การออกแบบและเทคโนโลยีการผลิตวัสดุขั้นสูง นอกจากนี้ ศูนย์ยังส่งเสริมให้นักศึกษามีโอกาสทำงานร่วมกับภาคอุตสาหกรรม ผ่านโครงการวิจัยจริง เพื่อเสริมสร้างทักษะเชิงปฏิบัติและศักยภาพการแข่งขันในระดับนานาชาติ 9.4 การเผยแพร่ผลงานวิจัย (Research Dissemination) ศูนย์วิจัยฯ ให้ความสำคัญกับการเผยแพร่ผลงานในระดับนานาชาติ เพื่อสร้างการรับรู้และความเชื่อมั่นในศักยภาพของนักวิจัยไทย โดยมุ่งเน้นการ • ตีพิมพ์บทความในวารสารระดับนานาชาติ (Scopus, WoS) ด้าน Polymer Rheology, Processing, Composites และ Biopolymers • นำเสนอผลงานในที่ประชุมวิชาการนานาชาติ เช่น PPS (Polymer Processing Society), SPE และ IRG • จัดสัมมนาและอบรมเชิงวิชาชีพ เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้สู่ภาคอุตสาหกรรม นอกจากนี้ ศูนย์ยังสนับสนุนการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย หน่วยงานรัฐ และภาคเอกชน เพื่อขยายผลเชิงพาณิชย์และสังคม 9.5 การร่วมมือกับภาคอุตสาหกรรมและหน่วยงานภายนอก (Collaboration with Industries and External Agencies) ศูนย์วิจัยฯ มีนโยบายเปิดกว้างในการทำงานร่วมกับภาคอุตสาหกรรมและหน่วยงานวิจัยภายนอก เพื่อพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมที่ตอบโจทย์จริงในภาคการผลิต ตัวอย่างความร่วมมือ ได้แก่ • โครงการวิจัยร่วมกับอุตสาหกรรมพลาสติก ยาง และบรรจุภัณฑ์ เพื่อปรับปรุงกระบวนการผลิตและคุณภาพผลิตภัณฑ์ • การพัฒนา วัสดุชีวภาพและคอมโพสิตจากทรัพยากรหมุนเวียน เพื่อทดแทนการนำเข้า • การให้บริการ วิเคราะห์และทดสอบคุณสมบัติของวัสดุพอลิเมอร์ สำหรับภาคอุตสาหกรรม นอกจากนี้ ศูนย์ยังเป็นแหล่งบ่มเพาะ นักวิจัยรุ่นใหม่และสตาร์ทอัปด้านวัสดุพอลิเมอร์ เพื่อเชื่อมโยงงานวิจัยกับการพัฒนาธุรกิจนวัตกรรม 9.6 เครื่องมือและสิ่งอำนวยความสะดวกทางการวิจัย (Research Facilities and Instruments) ภายใต้สำนักวิจัยวิทยาศาสต์และเทคโนโลยี (STRI) ศูนย์วิจัยฯ มีเครื่องมือวิเคราะห์และอุปกรณ์แปรรูปพอลิเมอร์ที่ครบวงจร ครอบคลุมตั้งแต่ระดับห้องปฏิบัติการจนถึงระดับกึ่งอุตสาหกรรม เช่น • เครื่องวิเคราะห์รีโอโลยี (Rotational Rheometer) และ Capillary Rheometer • เครื่องอัดรีดสองสกรู (Twin-Screw Extruder) และ Injection Molding Machine สำหรับการแปรรูปพอลิเมอร์ • เครื่องวิเคราะห์สมบัติทางความร้อนและโครงสร้าง เช่น DSC, TGA, DMA, XRD, FT-IR และ SEM • ระบบจำลองกระบวนการ (CFD Simulation) สำหรับวิเคราะห์การไหลและถ่ายเทความร้อนในกระบวนการแปรรูป เครื่องมือเหล่านี้สนับสนุนทั้งงานวิจัยพื้นฐานและการวิจัยประยุกต์ โดยมีเจ้าหน้าที่เทคนิคและวิศวกรดูแลอย่างใกล้ชิด เพื่อให้มั่นใจในความถูกต้องและความปลอดภัยของผลการทดสอบ 9.7 วิสัยทัศน์และทิศทางในอนาคต (Vision and Future Direction) ศูนย์วิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีพอลิเมอร์มุ่งสู่การเป็น “ศูนย์วิจัยชั้นนำระดับประเทศด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรมพอลิเมอร์ครบวงจร” โดยมีเป้าหมายสำคัญในการ • ยกระดับงานวิจัยสู่ระดับนานาชาติ ทั้งด้านคุณภาพและการอ้างอิง • สร้างนวัตกรรมวัสดุพอลิเมอร์เพื่อเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) และสิ่งแวดล้อมยั่งยืน • พัฒนาเครือข่ายความร่วมมือระดับประเทศและภูมิภาคอาเซียน เพื่อสร้างองค์ความรู้ใหม่และถ่ายทอดเทคโนโลยี • เป็นแหล่งผลิตบัณฑิตและนักวิจัยรุ่นใหม่ ที่มีความรู้เชิงลึกและทักษะด้านการประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรม ในระยะยาว ศูนย์มีแผนจัดตั้ง “ศูนย์ความเป็นเลิศด้านเทคโนโลยีพอลิเมอร์และวัสดุคอมโพสิต” เพื่อรองรับการเติบโตของภาคการผลิตยุคใหม่ และผลักดันให้ประเทศไทยเป็นศูนย์กลางด้านวัสดุพอลิเมอร์ในภูมิภาค

• พัฒนาและต่อยอดเทคโนโลยีด้านพอลิเมอร์ เพื่อยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันของอุตสาหกรรมในประเทศ • ลดการพึ่งพาการนำเข้าเทคโนโลยีต่างประเทศ ผ่านการสร้างนวัตกรรมและองค์ความรู้ภายในประเทศ • เป็นแหล่งบ่มเพาะและฝึกอบรมนักวิจัยรุ่นใหม่ ในสาขาวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมพอลิเมอร์ • เป็นศูนย์กลางองค์ความรู้และฐานข้อมูลด้านเทคโนโลยีพอลิเมอร์ สำหรับการวิจัยและพัฒนาอย่างยั่งยืน • สร้างบุคลากรผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง ที่สามารถบูรณาการงานวิจัยกับการประยุกต์ใช้ในภาคอุตสาหกรรม • เป็นศูนย์บริการวิชาการและที่ปรึกษาด้านพอลิเมอร์ระดับชาติ สนับสนุนงานทดสอบ วิเคราะห์ ออกแบบ และพัฒนาผลิตภัณฑ์